FIR Αθηνών: Η ανατομία μιας κατάρρευσης – Η απόσταση ανάμεσα στην “ασφάλεια” και την “ανθεκτικότητα”
Ολική απώλεια συχνοτήτων επικοινωνίας στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας και μερική απώλεια στην Προσέγγιση Αθηνών.
Το συμβάν της 4ης Ιανουαρίου 2026 στο FIR Αθηνών δεν πρέπει να αναγνωσθεί ως “πρωτοφανές τεχνικό πρόβλημα”, αλλά ως σαφές προειδοποιητικό σήμα. Ήταν ένα stress test που απέτυχε.
Αρχικά θα παραθέσουμε τις ανακοινώσεις των εμπλεκομένων.
Έκδοση ΝΟΤΑΜ (Notice to Airmen: Ειδοποίηση προς Αεροπόρους) για “Zero Rate” (μηδενική ροή) αρχικά και περιορισμούς (restrictions) αργότερα μέχρι 23:59 UTC.
Η ανακοίνωση από την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ): “Κάποιες συχνότητες που εξυπηρετούν τις ανάγκες του FIR Αθηνών αντιμετωπίζουν πρόβλημα το οποίο διερευνάται μαζί με αρμόδιους εξωτερικούς φορείς. Προκειμένου για την απόλυτη διατήρηση της ασφάλειας των πτήσεων, εξυπηρετείται μόνο μέρος των υπερπτήσεων, και έχουν τεθεί περιορισμοί στα ελληνικά αεροδρόμια. Προς τούτο έχει ήδη εκδοθεί σχετικό ΝΟΤΑΜ. Το θέμα τελεί υπό διερεύνηση και θα υπάρξουν νεότερες ανακοινώσεις”.
Πρώτη ΝΟΤΑΜ για μηδενική ροή από 08:57 έως 14:00:
A0012/26 NOTAMN
Q) LGGG/QAFXX/IV/NBO/E /000/999/3705N02445E341
A) LGGG B) 2601040857 C) 2601041400
E) DUE TO TECHNICAL PROBLEM, FREQUENCIES FAILURE, ZERO RATE FOR ALL FLIGHTS WI ATHINAI FIR/UIR WILL BE APPLIED UNTIL FURTHER NOTICE.
Υπουργείο Μεταφορών: Πρωτοφανές το τεχνικό θέμα
Η ανακοίνωση από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών:
“Η διαχείριση της αποκατάστασης των συχνοτήτων που εξυπηρετούν τις ανάγκες του FIR Αθηνών συνεχίζεται σε συντονισμό με τους αρμόδιους εξωτερικούς φορείς, ενώ επιχειρησιακά η Υπηρεσία συντονίζεται με το EUROCONTROL.
Με γνώμονα πάντα την ασφάλεια των πτήσεων, αυτή τη στιγμή εξυπηρετούνται μέχρι 35 αναχωρήσεις και αφίξεις από τα ελληνικά αεροδρόμια και μερικώς η διερχόμενη κυκλοφορία σε τρεις τομείς. Το τεχνικό θέμα, το μέγεθος του οποίου αντιμετωπίζεται για πρώτη φορά, συνεχίζει να είναι υπό διερεύνηση και θα υπάρξουν νεότερες ανακοινώσεις. Έχει εκδοθεί επικαιροποιημένη αγγελία ΝΟΤΑΜ.”
Δεύτερη ΝΟΤΑΜ για περιορισμούς :
A0017/26 NOTAMR A0016/26
Q) LGGG/QAFXX/IV/NBO/E /000/999/3705N02445E341
A) LGGG B) 2601041345 C) 2601042359
E) DUE TO FREQUENCIES TECHNICAL PROBLEMS, RESTRICTIONS APPLIED IN ATHINAI FIR/UIR UNTIL FURTHER NOTICE.
Σημείωση: Για βρείτε ΝΟΤΑΜ μπορείτε να χρησιμοποιείται την εφαρμογή της Federal Aviation Administration του US Department of Transportation (αναζήτηση Location με LGGG για FIR Αθηνών και LGMD για FIR Μακεδονίας): https://notams.aim.faa.gov/notamSearch/
Όμιλος ΟΤΕ: “Κανένα τεχνικό πρόβλημα στα κυκλώματα”
Ο Όμιλος ΟΤΕ στην πρώτη του ανακοίνωση αναφέρει: “Νωρίτερα σήμερα η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας ενημέρωσε τον ΟΤΕ για πρόβλημα στις ραδιοσυχνότητες επικοινωνίας των ελληνικών αεροδρομίων. Ο πρώτος έλεγχος δεν κατέδειξε τεχνικό πρόβλημα σε κυκλώματα ΟΤΕ. Είμαστε σε στενή συνεργασία με την Πολιτική Αεροπορία για να βοηθήσουμε στον εντοπισμό του προβλήματος και την εξεύρεση λύσης.”
Σε νεότερη ανακοίνωση του, ο Όμιλος ΟΤΕ αναφέρει: “Σε συνέχεια ολοκλήρωσης όλων των ελέγχων, ο ΟΤΕ επιβεβαιώνει ότι τα κυκλώματα διασύνδεσης που παρέχει στην Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, είναι πλήρως λειτουργικά. Ο ΟΤΕ δεν σχετίζεται με κανένα άλλο σύστημα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας.”
Ανακοίνωση από την Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας
Η Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας (ΕΕΕΚ) σε ανακοίνωσή της αναφέρει:
“Σήμερα, 04/01/2026, βιώσαμε ένα ακόμη απαράδεκτο και ντροπιαστικό για τη χώρα μας περιστατικό. Στις 09:00 περίπου το πρωί σημειώθηκε ολική απώλεια των συχνοτήτων επικοινωνίας που χρησιμοποιεί το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας (Κ.Ε.Π.ΑΘ.Μ.) και απώλεια κάποιων από τις συχνότητες που χρησιμοποιεί η Προσέγγιση Αθηνών.
Ταυτόχρονα, οι Ε.Ε.Κ. του Κ.Ε.Π.ΑΘ.Μ. χρησιμοποίησαν κάθε διαθέσιμο μέσο προκειμένου να διαχειριστούν με ασφάλεια τις πτήσεις που βρίσκονταν ήδη στο Athinai FIR ή που δεν κατέστη δυνατό να αναδρομολογηθούν. Ο συνάδελφοι Ε.Ε.Κ. υπερέβαλαν εαυτούς και έκαναν για ακόμα μια φορά το καθήκον τους να διατηρήσουν τις πτήσεις που ήταν στον αέρα ασφαλείς.
Οι συνάδελφοι ενεργώντας με γνώμονα την ασφάλεια ανέστειλαν τις απογειώσεις από όλα τα αεροδρόμια και για όλες τις πτήσεις που εισέρχονται στο Athinai FIR, ενώ, όπου ήταν δυνατόν, αναδρομολογήθηκαν μέσω γειτονικών FIR όσες υπερπτήσεις ήταν ήδη στον αέρα.
Αυτή τη στιγμή, οι συνάδελφοι διαχειρίζονται την Εναέρια Κυκλοφορία με όσα μέσα έχουν στην διάθεσή τους και έχουν καταφέρει να επιτύχουν μερική επαναφορά της κυκλοφορίας, τηρώντας με αυστηρότητα όλες τις διαδικασίες ασφαλείας που προβλέπουν οι Ευρωπαϊκοί και Διεθνείς κανονισμοί.
Η έκταση του σημερινού συμβάντος είναι πρωτοφανής και απαράδεκτη για ένα σύστημα Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας. Μέχρι στιγμής δεν έχουν ανακοινωθεί από την Υ.Π.Α. τα αίτια του προβλήματος και δεν έχουμε ενημερωθεί για τον χρόνο της πλήρους αποκατάστασής του.
Η σημερινή σοβαρή βλάβη και πτώση κρίσιμων συστημάτων επικοινωνίας δεν αποτελεί ούτε “μεμονωμένο περιστατικό” ούτε τεχνική αστοχία χωρίς υπεύθυνους. Αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα της χρόνιας αδράνειας, της κακής διαχείρισης και των λανθασμένων επιλογών της Διοίκησης της Υ.Π.Α., η οποία αγνοεί συστηματικά τις προειδοποιήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας.
Η Ε.Ε.Ε.Κ.Ε. εδώ και χρόνια αναδεικνύει την παλαιότητα του εξοπλισμού επιτήρησης και επικοινωνιών και απαιτεί την αντικατάστασή του με σύγχρονο εξοπλισμό που να πληροί τις απαιτήσεις των Ευρωπαϊκών Κανονισμών. Δυστυχώς έως τώρα το αίτημά μας δεν έχει τύχει ανταπόκρισης.
Η Διοίκηση της Υ.Π.Α. φέρει ακέραιη και αδιαμφισβήτητη ευθύνη για τη λειτουργία απαρχαιωμένων, ευάλωτων και ανεπαρκώς συντηρημένων συστημάτων επικοινωνίας, τα οποία επανειλημμένα έχουν παρουσιάσει σοβαρά προβλήματα. Η σημερινή κατάσταση δεν προέκυψε αιφνιδιαστικά, είναι προαναγγελθείσα!
Ανεξάρτητα από τα αίτια του σημερινού συμβάντος αναδεικνύεται για ακόμα μια φορά η κρισιμότητα της αναβάθμισης του κρίσιμου εξοπλισμού και οι συνέπειες της αστοχίας του. Πλέον δεν υπάρχει καμία δικαιολογία και αναμένουμε πράξεις και όχι λόγια.
Η Ελλάδα για ακόμα μια φορά διασύρεται διεθνώς, μετά την απώλεια επικοινωνίας, τον περασμένο Αύγουστο, με τον λόφο Μερέντα και την απώλεια εικόνας του τερματικού ραντάρ και των συχνοτήτων που βρισκόντουσαν εκεί. Τότε δεν υπήρξε καμία ανάληψη της ευθύνης για το συμβάν.
Ζητάμε επιτέλους να αναλάβει κάποιος την ευθύνη για τις επαναλαμβανόμενες βλάβες στον εξοπλισμό καθώς και για την καθυστέρηση στην ανανέωσή του.
Θέλουμε να επαναδιατυπώσουμε τα όσα είχαμε αναφέρει στο από 15/12/2025 Δελτίο Τύπου, ότι η Γ.Σ. των μελών της Ένωσής μας έχει αποφασίσει ότι υπό αυτές τις συνθήκες δεν θα προσφέρει υπερεργασία την επερχόμενη καλοκαιρινή περίοδο, αφού δεν γίνεται πλέον ανεκτή η ολιγωρία των υπευθύνων που έχει οδηγήσει στο να εργαζόμαστε χωρίς τα απαραίτητα εργαλεία που είναι αυτονόητα για τους συναδέλφους σε όλη την υπόλοιπη Ευρώπη. Όπως γίνεται κατανοητό, αυτό θα σημάνει την κατακόρυφη αύξηση των καθυστερήσεων και η ευθύνη θα είναι απόλυτα της Διοίκησης, η οποία οφείλει να αναλάβει την ευθύνη επιτέλους και να μη διανοηθεί καν να ψάξει τρόπους εξαναγκασμού του προσωπικού προς υπερεργασία.
Απαιτούμε από την Διοίκηση της Υ.Π.Α. τα παρακάτω:
1.Να γίνει άμεσα διερεύνηση, με συμμετοχή της Α.Π.Α. και του ΕΟΔΑΣΑΑΜ (σσ Εθνικός Οργανισμός Διερεύνησης Αεροπορικών και Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων και Ασφάλειας Μεταφορών) για να καθοριστούν τα αίτια του σημερινού συμβάντος.
2.Να μας ενημερώσει για τον χρόνο πλήρους αποκατάστασης του προβλήματος, καθώς και για τις ενέργειες, στις οποίες θα προβεί για να μην επαναληφθεί.
Σε διαφορετική περίπτωση δεν πρόκειται να επανέλθει η ροή της εξυπηρετούμενης κυκλοφορίας στα ονομαστικά επίπεδα, με δεδομένο ότι για εμάς η ασφάλεια του επιβατικού κοινού αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα.
Για ακόμη μία φορά, η ασφάλεια των πτήσεων διατηρήθηκε όχι χάρη στις υποδομές της Υ.Π.Α., αλλά χάρη στον επαγγελματισμό και την αυτοθυσία των Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας, οι οποίοι κλήθηκαν να διαχειριστούν μια εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση με εφεδρικά και χειροκίνητα μέσα, υπό τεράστια επιχειρησιακή πίεση. Αναμένουμε από την Διοίκηση της Υ.Π.Α. να κάνει το δικό της χρέος και να αναλάβει τις τεράστιες ευθύνες που της αναλογούν.”
Πηγές του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας (ΥΠΕΘΑ) ανέφεραν ότι το κλείσιμο του FIR Αθηνών δεν σχετίζεται με θέματα Άμυνας ούτε επηρεάζει τις Ένοπλες Δυνάμεις που έχουν δικό τους σύστημα επικοινωνιών για τα εναέρια μέσα.
ΥΠΑ: Μαζική παρεμβολή σε σχεδόν όλες τις συχνότητες του FIR Αθηνών
Στην τελευταία της ανακοίνωση η ΥΠΑ κάνει λόγο για μαζική παρεμβολή σε σχεδόν όλες τις συχνότητες του FIR Αθηνών, πρωτοφανούς διάστασης.
“Στις 4/1/2026 και ώρα 08:59 τοπική, η Υπηρεσία αντιμετώπισε μαζική παρεμβολή σχεδόν σε όλες τις συχνότητες που εξυπηρετούν το F.I.R. Αθηνών, ενώ ταυτόχρονα παρουσιάστηκε πτώση των γραμμών HELLAS COM καθώς και των τηλεφωνικών γραμμών επιχειρησιακής επικοινωνίας. Ο «θόρυβος» που παρατηρήθηκε στις συχνότητες είχε τη μορφή συνεχούς, ακούσιας εκπομπής. Οι ηλεκτρονικοί της ΥΠΑ, σε συντονισμό με τους τεχνικούς του ΟΤΕ, κατέβαλαν άμεσες προσπάθειες για τον εντοπισμό και την αποκατάσταση του προβλήματος. Πρόκειται για πρωτοφανές περιστατικό ως προς τη μαζικότητα, τη γεωγραφική του έκταση και τη χρονική του επιμονή.
Η Ομάδα Αντιμετώπισης Κρίσεων της Υπηρεσίας συγκλήθηκε από τις πρωινές ώρες της Κυριακής, υπό τον Διοικητή κ. Σαουνάτσο, στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών, με τη συμμετοχή του Υποδιοικητή Αεροναυτιλίας κ. Βαγενά, του Γενικού Διευθυντή Αεροναυτιλίας κ. Σφακιανάκη, καθώς και όλων των προϊσταμένων των αρμόδιων τεχνικών και επιχειρησιακών Διευθύνσεων. Η Ομάδα βρίσκεται σε διαρκή συντονισμό και τηλεδιασκέψεις με εξωτερικούς φορείς, καθώς και σε επιχειρησιακή συνεργασία με το EUROCONTROL για τη βέλτιστη διαχείριση του F.I.R. Αθηνών.
Παράλληλα, οι ηλεκτρονικοί της ΥΠΑ κινητοποιήθηκαν σε όλες τις περιφερειακές μονάδες συστημάτων εκπομπής και λήψης, μεταξύ άλλων στον Υμηττό, στο Πήλιο, στη Θάσο, στα Ακαρνανικά, στο Μοναστήρι και στα Γεράνια, προκειμένου να πραγματοποιηθεί επιτόπιος έλεγχος των συστημάτων εκπομπής.
Κατά τις μεσημβρινές ώρες, δόθηκε εντολή στο ειδικά εξοπλισμένο αεροσκάφος της ΥΠΑ να απογειωθεί εκτάκτως, με τη συμμετοχή ηλεκτρονικών της Υπηρεσίας και ειδικού τεχνικού της ΕΕΤΤ, για τη στοχευμένη διερεύνηση των παρεμβολών από αέρος.
Με γνώμονα την ασφάλεια των πτήσεων, το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών, σε στενό συντονισμό με το EUROCONTROL, προχώρησε σε μείωση του αριθμού των εξυπηρετούμενων αεροσκαφών στο F.I.R. Αθηνών σε 35 αεροσκάφη ανά ώρα, αριθμός που αυξήθηκε σε 45 αεροσκάφη ανά ώρα μετά τις 16:00 τοπική ώρα.”
Υπουργός Μεταφορών: Δεν έχουν επηρεαστεί τα συστήματα της Πολεμικής Αεροπορία
Δήλωση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Χρίστου Δήμα σχετικά με την αποκατάσταση του προβλήματος στη διεξαγωγή των πτήσεων:
“Το τεχνικό ζήτημα που προέκυψε, σήμερα το πρωί σε κάποιες από τις συχνότητες που εξυπηρετούν τις ανάγκες του FIR Αθηνών δεν επηρέασε με οποιονδήποτε τρόπο την ασφάλεια των πτήσεων και, πλέον, έχει αποκατασταθεί, με βάση τη σχετική ενημέρωση από την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (Υ.Π.Α.).
Αμέσως μόλις διαπιστώθηκε το πρόβλημα ενεργοποιήθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες τόσο για την ασφαλή διεξαγωγή των πτήσεων, σε συνεργασία με το EUROCONTROL όσο και για την αντιμετώπιση του προβλήματος σε τεχνικό επίπεδο.
Μεταξύ άλλων, πραγματοποιήθηκε έλεγχος των συστημάτων από τους ηλεκτρονικούς της ΥΠΑ σε όλες τις περιφερειακές μονάδες συστημάτων εκπομπής και λήψης, ενώ απογειώθηκε, εκτάκτως, το εξοπλισμένο αεροσκάφος της ΥΠΑ, με ηλεκτρονικούς της Υπηρεσίας και ειδικό τεχνικό της ΕΕΤΤ και διενεργεί έλεγχο στο φάσμα των συχνοτήτων.
Το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών βρίσκεται από την πρώτη στιγμή σε άμεση συνεργασία με όλους τους αρμόδιους, εμπλεκόμενους φορείς για την πλήρη αποσαφήνιση των αιτιών από τις οποίες προέκυψε το εν λόγω ζήτημα, το οποίο δεν έχει επηρεάσει τα συστήματα της Πολεμικής Αεροπορίας.
Υπενθυμίζεται πως το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών εφαρμόζει Σχέδιο Δράσης (Action Plan), με σκοπό την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων αεροναυτιλίας, σε συνεννόηση με τους εμπλεκόμενους ευρωπαϊκούς φορείς (DG MOVE, EASA και EUROCONTROL).
Το Σχέδιο, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2028, περιλαμβάνει 364 δράσεις, οργανωμένες σε επτά βασικούς πυλώνες, οι οποίοι μεταξύ άλλων αφορούν:
- Ανάπτυξη υπηρεσιών Data Link.
- Αναβάθμιση του συστήματος ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας (TopSky ATC One).
- Εφαρμογή πλοήγησης βάσει απόδοσης (PBN).
- Ανάπτυξη ραντάρ Mode S.
- Εφαρμογή του Κανονισμού CP1 και βελτιώσεις στον Τομέα της Διαχείρισης Εναέριας Κυκλοφορίας.
Η προσπάθεια αυτή είναι σε πλήρη εξέλιξη.”
Σε επιχειρησιακό/στρατηγικό επίπεδο, το περιστατικό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στο πλαίσιο των σύγχρονων υβριδικών απειλών. Ένα σύστημα που καταρρέει πλήρως από μία βλάβη, είναι εξ ορισμού ευάλωτο. Σε καιρό ειρήνης αυτό προκαλεί ταλαιπωρία. Σε καιρό κρίσης (υβριδικής απειλής), αυτό ισοδυναμεί με τύφλωση και αποκλεισμό της Χώρας. Η ανθεκτικότητα δεν αποτελεί πλέον θεωρητική έννοια ή επικοινωνιακό όρο.
Εάν ισχύουν τα όσα μεταδίδει η ΕΡΤ, ότι:
“από την έως τώρα έρευνα που πραγματοποίησαν, τόσο η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας όσο και η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ), δεν προέκυψε κάποιο ίχνος δολιοφθοράς ή κυβερνοεπίθεσης, αντιθέτως προέκυψε πως το πρόβλημα οφείλεται σε βλάβη κεραίας στα Γεράνεια Όρη που εξυπηρετεί το FIR Αθηνών“
σε συνδυασμό με την ανακοίνωση της ΥΠΑ για μαζική παρεμβολή, πτώση των γραμμών HELLAS COM και τηλεφωνικών γραμμών επιχειρησιακής επικοινωνίας, “θόρυβο” που παρατηρήθηκε στις συχνότητες με τη μορφή συνεχούς, ακούσιας εκπομπής και απογείωση ειδικά εξοπλισμένου αεροσκάφους για στοχευμένη διερεύνηση των παρεμβολών από αέρος,
και τις πληροφορίες από την ΕΥΠ που επικαλείται η ΕΡΤ σύμφωνα με τις οποίες, η ΕΥΠ “έλεγξε και αυτή την περίπτωση σε συνεργασία με την ΕΕΤΤ (Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων) και κατέληξαν πως δεν υπήρξε σε καμία περίπτωση εξωτερική παρεμβολή, άρα δολιοφθορά, αλλά πιθανόν να συνέβη αυτό από κάποια βλάβη ακόμα και σε μία πλακέτα που να προκάλεσε συντονισμό, κάτι που θα μπορούσε σύμφωνα με τους αρμόδιους να προκαλέσει μαζική εσωτερική παρεμβολή“,
εξάγουμε τα συμπεράσματα:
α. Αποτυχία του συστήματος Διοίκησης και Ελέγχου (Command and Control – C2) σε περίοδο κρίσης (blame game, πολλές ανακοινώσεις, σύγκρουση ανακοινώσεων κ.α.)
β. Το Κράτος δεν γνωρίζει αν δέχεται επίθεση ή αν έχει χαλάσει μια κεραία!
Αυτή η σύγχυση είναι το πιο επικίνδυνο στοιχείο σε μια κρίση.
Το συμβάν της 4ης Ιανουαρίου 2026 στο FIR Αθηνών είναι σαφές προειδοποιητικό σήμα!
Για τον εξοπλισμό εμπιστεύομαστε όσα λένε οι Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας. Ο λόγος; Απλός. Αυτοί είναι στο “πεδίο μάχης”.
Είναι επίθεση ή βλάβη; Πριν αυτό το ερώτημα πρέπει να εμπιστευτείς κάποια κρατική Αρχή. Ποια;
Στις 6 Ιανουαρίου 2026 η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας εξέδωσε το παρακάτω Δελτίο Τύπου, με θέμα “Συνάντηση της Ειδικής Επιτροπής για το Περιστατικό στις Συχνότητες του F.I.R. Αθηνών – Αποτύπωση Συμβάντος και Ενεργειών”:
“Σήμερα, 6 Ιανουαρίου, συναντήθηκε με τη Διοίκηση και τα αρμόδια στελέχη της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών & Μακεδονίας (ΚΕΠΑΘΜ), η Ειδική Επιτροπή έργο της οποίας είναι να αποσαφηνιστούν τα ακριβή αίτια του προβλήματος που παρουσιάστηκε την Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2026 στις συχνότητες του F.I.R. Αθηνών.
Στη συνάντηση έγινε ενδελεχής συζήτηση επί των τεχνικών παραμέτρων του συμβάντος ώστε να καταγραφούν όλες οι πτυχές του θέματος, οι ενέργειες που έγιναν, και εν τέλει να φωτιστούν οι γενεσιουργές αιτίες.
Περίληψη του Συμβάντος
Στις 4-1-2026 και ώρα 08:59 τοπική, η ΥΠΑ αντιμετώπισε τεχνικό πρόβλημα με τη μορφή συνεχούς παρεμβολής «θορύβου» στην ακρόαση των συχνοτήτων, προερχόμενη από διεγέρσεις (ακούσιες εκπομπές σήματος) των πομπών της Υπηρεσίας, όπως προέκυψε κατά την αρχική διερεύνηση. Αυτό επηρέασε ταυτόχρονα πολλαπλές συχνότητες που εξυπηρετούν το F.I.R. Αθηνών, ενώ παράλληλα υπήρξε δυσλειτουργία στις γραμμές τηλεφωνικής διασύνδεσης και στα κυκλώματα δεδομένων HELLASCOM.
Διαθεσιμότητα Συστημάτων
Τόσο τα πρωτεύοντα όσο και τα δευτερεύοντα (backup) Συστήματα Επικοινωνίας Φωνής (VCS) και Πομποδεκτών βρίσκονταν σε λειτουργία καθ’ όλη τη διάρκεια του συμβάντος. Ωστόσο, η παρεμβολή «θορύβου» μπλόκαρε τις συχνότητες.
Επιχειρησιακή Διαχείριση και Διερεύνηση
Με εντολή του Διοικητή της ΥΠΑ συγκλήθηκε άμεσα η Ομάδα Αντιμετώπισης Κρίσεων στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών (ΚΕΠΑΘΜ), με τη συμμετοχή του Υποδιοικητή Αεροναυτιλίας, του Γενικού Διευθυντή Αεροναυτιλίας και των Προϊσταμένων όλων των αρμόδιων Διευθύνσεων. Η Ομάδα ήταν σε διαρκή συντονισμό και επικοινωνία με εξωτερικούς φορείς και την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.
Με γνώμονα την ασφάλεια των πτήσεων, και σε στενή συνεργασία με το EUROCONTROL για τη βέλτιστη διαχείριση της κυκλοφορίας στο F.I.R. Αθηνών, ο Έλεγχος Εναέριας Κυκλοφορίας προχώρησε αρχικά σε εκκένωση του F.I.R. Αθηνών. Μετά τις 12:00, η επιχειρησιακή λειτουργία του F.I.R. Αθηνών άρχισε να αποκαθίσταται σταδιακά ανάλογα με τις επιχειρησιακές συνθήκες και τη διαθεσιμότητα συχνοτήτων, προκειμένου να μειωθούν οι επιπτώσεις στα αεροδρόμια και το επιβατικό κοινό. Προς τούτο, εκδόθηκαν σχετικές αγγελίες ΝΟΤΑΜ για την επίσημη ενημέρωση της αεροπορικής κοινότητας.
Από την εκδήλωση του περιστατικού, πραγματοποιήθηκαν συντονισμένες ενέργειες διερεύνησης και αποκατάστασης, τόσο εντός του δικτύου της ΥΠΑ και των συστημάτων του ΚΕΠΑΘΜ, και ειδικότερα του VCS και Remote Control System (RCS), όσο και στις τηλεπικοινωνιακές υποδομές του παρόχου (ΟΤΕ). Οι ηλεκτρονικοί της ΥΠΑ κινητοποιήθηκαν σε όλους τους αναμεταβιβαστικούς σταθμούς, μεταξύ άλλων στον Υμηττό, Πήλιο, Θάσο, Ακαρνανικά, Μοναστήρι, Κέρκυρα, Ρόδο και Γεράνεια, προκειμένου να πραγματοποιηθεί επιτόπιος έλεγχος των συστημάτων. Οι έλεγχοι ολοκληρώθηκαν αργά το βράδυ της Κυριακής, δίχως να προκύψει κάποιο σχετικό στοιχείο που να συνδέεται άμεσα με το συμβάν.
Επιπρόσθετα, δόθηκε εντολή από τον Διοικητή να απογειωθεί το ειδικά εξοπλισμένο αεροσκάφος της ΥΠΑ, με τη συμμετοχή ηλεκτρονικών της Υπηρεσίας και ειδικού τεχνικού της ΕΕΤΤ, για τη στοχευμένη διερεύνηση του φάσματος συχνοτήτων από αέρος. Δεν καταγράφηκαν ενεργές εκπομπές που να συνδέονται με το τεχνικό πρόβλημα.
Για τη σε βάθος ανάλυση της αιτίας του προβλήματος (root cause), η ΥΠΑ παραμένει σε στενή συνεργασία με τον ΟΤΕ, σε όλα τα επίπεδα, στο πλαίσιο διασταύρωσης της αιτίας του συμβάντος και της συντονισμένης τεχνικής επεξεργασίας. Η μέχρι στιγμής διερεύνηση, φαίνεται να εντοπίζει το πρόβλημα σε τηλεπικοινωνιακές υποδομές και δεν ανέδειξε στοιχεία κυβερνοεπίθεσης στα συστήματα της ΥΠΑ.
Αποκατάσταση Συμβάντος
Οι συχνότητες του F.I.R. Αθηνών και τα συστήματα τηλεφωνικών γραμμών επιχειρησιακής επικοινωνίας επανήλθαν σε πλήρη λειτουργία από τις 17:00. Η χωρητικότητα του εναερίου χώρου και η ροή της εναέριας κυκλοφορίας επανήλθε στα κανονικά επίπεδα από 17:45.
Η ταυτόχρονη εμφάνιση και αποκατάσταση των βλαβών σε διαφορετικά τεχνικά πεδία και διακριτά συστήματα, που δεν συνδέονται μεταξύ τους (π.χ. VCS, τηλεφωνικές και αναλογικές γραμμές, γραμμές HellasCom), χαρακτηρίζει την πρωτοφανή διάσταση του φαινομένου.
Εν εξελίξει Εκσυγχρονισμός Συστημάτων σχετικών με το Συμβάν
Αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε εξέλιξη η προμήθεια νέων συστημάτων πομποδεκτών και συστημάτων VCS. Πιο συγκεκριμένα:
- Προμήθεια 495 νέων Πομποδεκτών VHF VoIP από την «ROHDE & SCHWARZ HELLAS A.E.», με κόστος Σύμβασης 4.2εκ. ευρώ. Το έργο συμβασιοποιήθηκε ήδη στις 20-10-2025, και εντός των δύο πρώτων μηνών του 2026 αναμένεται η παράδοση των πρώτων συστημάτων, τα οποία εν συνεχεία θα εγκατασταθούν από ηλεκτρονικούς μηχανικούς της ΥΠΑ.
- Νέο VCS/RCS για το ΚΕΠΑΘΜ, με ανάδοχο την εταιρεία SPACE HELLAS και κόστος σύμβασης 4.7εκ. ευρώ. Αναμένεται έκδοση απόφασης από το Ελεγκτικό Συνέδριο στις 13.01.2026 για την τροποποίηση της Σύμβασης.
Επισημαίνεται, αναφορικά με το περιστατικό της 4ης Ιανουαρίου 2026, ότι η άμεση τεχνική και επιχειρησιακή ανταπόκριση και ο επαγγελματισμός του προσωπικού της ΥΠΑ, και ιδιαίτερα των Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας και των Ηλεκτρονικών, επέτρεψαν τη διατήρηση της ασφάλειας των πτήσεων και την άρτια επιχειρησιακή και τεχνική διαχείριση.”